Bilirkişilikte 5 yıl fiilî çalışma nasıl belgelenir? SGK dökümü neden yetmedi

Bilirkişi olabilmek için bilirkişilik yapılacak uzmanlık alanında en az beş yıl fiilen çalışmış olmak gerekir (Bilirkişilik Kanunu md. 10/1-f). Meslek öncesi eğitim ve stajda geçen süreler bu süreye sayılmaz (Usul ve Esaslar md. 5/1-g). 2 Ekim 2026’da sonuçları ilan eden bölge kurullarının birçoğu, bu şartın belgelenememesini red gerekçelerinin başında saydı.

Kurulların uyarısı

Adana, Erzurum, İzmir, Samsun, Trabzon ve Van kurullarının duyurularında aynı açıklama yer alıyor: fiilî çalışma belgesi olarak yalnız SGK hizmet dökümü veya oda kayıt belgesi gibi belgeler, fiilî çalışma olmadan da edinilebildiğinden yeterli görülmemiştir. Bu gerekçeyle reddedilenlerin, 5 yıllık fiilî çalışmalarını başvurdukları her alt uzmanlık alanında, geriye doğru her yıl için ayrı ayrı Usul ve Esaslar md. 9/1-b’deki belgelerle göstermeleri isteniyor.

Usul ve Esaslar md. 9/1-b’de sayılan belgeler

• Diploma, uzmanlık belgesi, yetki belgesi, ruhsatname,
• Oda faaliyet belgesi, oda kayıt belgesi, meslek odası belgesi,
• Çalışma belgesi, görev belgesi, hizmet belgesi,
• Meslekte veya sanatta yeterlilik belgesi, ustalık veya kalfalık belgesi,
• Vergi kaydı, meslek kodlu SGK kaydı,
• Saha çalışmaları, yürütülen proje ve işler,
• Uzmanlık alanı kapsamında yargı mercilerine sunulan bilirkişi raporlarına ilişkin dosya bilgileri,
• Diğer mesleki veya akademik çalışmalara dair bilgi ve belgeler.

Usul ve Esaslar md. 11/1, mesleki yetkinlik ve en az 5 yıllık fiilî çalışmanın bu belgelerle “tereddüde mahal vermeden açık ve net olarak” ispatlanmasını şart koşar; aksi hâlde o alanda kabul yapılamaz.

Pratik bir düzen: alan × yıl tablosu

Kurulların istediği “her alan, her yıl” düzenini göstermek için itiraz ekinizi aşağıdaki gibi bir tabloyla açabilirsiniz. Tablo resmî bir form değildir; belgelerinizin kurul tarafından kolay eşleştirilmesine yardımcı olur.

Mesleklere göre örnek belge setleri

Aşağıdaki setler, Usul ve Esaslar md. 9/1-b’de sayılan belge türlerinin farklı mesleklerde nasıl karşılık bulabileceğine dair örneklerdir; her yıl için en az bir “o yıl yapılan işi” gösteren belge hedeflenir. Hangi belgenin yeterli sayılacağına bölge kurulu karar verir.

Bilgisayar mühendisi — 18.02 Yazılım, 18.08 Bilgi Güvenliği

Her yıl için işverenden görev tanımını ve unvanı gösteren görev belgesi; yer aldığı yazılım projelerinin sözleşme, teslim tutanağı veya kurum yazısı; meslek kodlu SGK kaydı destekleyici olarak. Kendi işini yapıyorsa vergi kaydı ve yıl yıl faturalı işler. Her alt alan için ayrı yıl satırı kurulur: 18.02 için geçen beş yıl ile 18.08 için geçen beş yıl ayrı gösterilir.

İnşaat mühendisi — 13.09 Yapı Statiği, 13.17 Hasar Tespiti

Statik projelerde proje müellifliğini gösteren belgeler, yapı denetim kuruluşundaki görev belgesi, saha çalışmaları ve hasar tespit raporları; oda faaliyet belgesi destekleyici olarak. Projelerin tarihli olması, belgeleri yıl yıl eşleştirmeyi kolaylaştırır.

Harita mühendisi — 10.02 Kadastro, 10.04 İmar Uygulamaları

Kadastro veya imar uygulaması işlerinde yer aldığını gösteren kurum yazıları, sözleşmeler ve yürütülen işlerin listesi; kamu kurumunda çalışıyorsa görev belgesi.

Serbest muhasebeci mali müşavir — 43.01 Genel Muhasebe, 43.04 Şirketler Muhasebesi

Ruhsat ve oda faaliyet belgesi; her yıl için hizmet verilen mükelleflere ilişkin sözleşme veya vergi kayıtları gibi yürütülen işleri gösteren belgeler. Oda kaydı tek başına fiilî çalışmayı göstermediği için iş belgeleriyle birlikte sunulur.

Uzman hekim — 49 Tıp alanında uzmanlık dalı

Uzmanlık belgesi; her yıl için çalışılan sağlık kurumundan görev veya hizmet belgesi (birim ve unvan ile); serbest çalışıyorsa tabip odası belgesi ile serbest faaliyeti ve vergi kaydını gösteren belgeler.

Hesap uzmanı — 60.02 İş Mevzuatından Kaynaklı Nitelikli Hesaplamalar

Bu alanda yapılan hesap çalışmalarını gösteren belgeler; daha önce yargı mercilerine sunulmuş raporlar varsa Usul ve Esaslar md. 9/1-b’de sayıldığı üzere bu raporlara ilişkin dosya bilgileri (mahkeme ve dosya numarası) yıl yıl listelenebilir.

Öğretim üyesi — alanına uygun herhangi bir alt alan

Üniversiteden görev belgesi; o alt alanda yürütülen proje, yayın ve diğer akademik çalışmalar (md. 9/1-b “mesleki veya akademik çalışmalara dair bilgi ve belgeler”).

Beş yıl şartının aranmadığı durumlar

• Sermaye Piyasası Kanunu’na göre yetkilendirilen gayrimenkul değerleme uzmanları, Kamulaştırma Kanunu md. 15 kapsamındaki alanlarda (Usul ve Esaslar md. 5/4),
• Taşınmaz geliştirme konusunda yüksek lisans veya doktora yapmış uzmanlar, temel eğitimi almış olmaları kaydıyla aynı alanlarda (md. 5/5).

Profesör ve doçentler için ise yalnız temel ve yenileme eğitimi şartı aranmaz (md. 5/3); fiilî çalışma şartı bu fıkrada kaldırılmamıştır.

Nitelikli Hesaplamalar alanına başvuranlar

60 Nitelikli Hesaplamalar temel alanında aktüerya, iş ve sosyal güvenlik mevzuatından kaynaklı hesaplamalar gibi alt alanlar bulunur. Bu alanlarda yaptığınız hesap çalışmalarını yıl yıl gösterebilmeniz için hesaplamalarınızın tarihli ve dökümlü kayıtlarını saklamanız işinize yarar. Bilirkişi Hesaplaması’nda her hesaplama, girdileri ve varsayımlarıyla Excel dökümü olarak hesabınızda saklanır.

Resmî belgeler

Dayanak: 6754 sayılı Bilirkişilik Kanunu md. 10/1-f; Bilirkişilik Yönetmeliği md. 38/1-f, 40/1-d; Usul ve Esaslar md. 5, 9/1-b, 11/1; bölge kurullarının 02.10.2026 tarihli duyuruları.